Sorry, you need to enable JavaScript to visit this website.

Deze website is exclusief voor zorgprofessionals in Nederland en België

Taal:

Open Menu
Custom Class
item--article

Alles over MCT vetten op 1 A4

MCT is de afkorting van "Medium Chain Triglycerides", maar wat doen deze vetten precies? En waarom worden juist deze vetten toegevoegd aan medische voeding? Lees hier een korte samenvatting. 

MCT-vetten, of middellange-keten triglyceriden, zijn een unieke groep vetten die steeds meer aandacht krijgen in de medische voeding. Deze vetten worden snel en efficiënt door het lichaam opgenomen, wat hen bijzonder geschikt maakt voor patiënten met specifieke voedingsbehoeften, zoals diegenen met spijsverteringsproblemen of malabsorptie.

Peptamen® is een medisch voedingsproduct dat een hoog percentage MCT-vetten bevat en speciaal is ontwikkeld voor patiënten met een verhoogde energiebehoefte en beperkte vetabsorptie. De voordelen van MCT-vetten ten opzichte van lange-keten triglyceriden (LCT) zijn aanzienlijk. MCT's worden sneller gemetaboliseerd in de lever en omgezet in energie, wat resulteert in een snellere beschikbaarheid van brandstof voor het lichaam. Dit kan bijzonder nuttig zijn voor patiënten die herstellen van een ziekte of operatie, waar een snelle energievoorziening essentieel is voor het herstelproces.

Een belangrijk voordeel van een hoog gehalte aan MCT-vetten, zoals dat in Peptamen® voorkomt, is de positieve impact op spijsverteringsklachten. MCT-vetten zijn gemakkelijker te verteren en kunnen helpen bij het verminderen van symptomen zoals reflux, misselijkheid, overgeven, constipatie, diarree en krampen. Dit maakt ze bijzonder geschikt voor patiënten die gevoelig zijn voor deze aandoeningen of die lijden aan aandoeningen zoals het prikkelbare darmsyndroom (PDS) of andere gastro-intestinale problemen. Bovendien hebben MCT-vetten een lagere kans op het veroorzaken van spijsverteringsongemakken in vergelijking met LCT's, wat hun gebruik in medische voeding nog aantrekkelijker maakt. Door de eenvoudiger vertering en de mogelijkheid om de spijsvertering te ondersteunen, kunnen MCT-vetten bijdragen aan een betere algehele voedingsstatus en welzijn van patiënten.

Een ander belangrijk voordeel van MCT-vetten is dat ze minder afhankelijk zijn van galzouten voor de vertering. Dit maakt ze ideaal voor mensen met een verminderde galproductie of leverfunctie. In tegenstelling tot LCT's, die een complexer verteringsproces vereisen, kunnen MCT's direct worden omgezet in ketonlichamen, die een alternatieve energiebron vormen voor de hersenen en andere organen. Dit kan vooral voordelig zijn voor patiënten met neurologische aandoeningen of voor degenen die worstelen met een verminderde eetlust.

Samenvattend bieden MCT-vetten, zoals die in Peptamen® worden aangetroffen, talrijke voordelen voor medische voeding. Hun snelle opname en ondersteuning bij spijsverteringsklachten maken ze een waardevolle aanvulling voor patiënten met speciale voedingsbehoeften.

Bekijk deze video voor het werkingsmechanisme van MCT.

Wil u vandaag nog alle voordelen van wei-eiwit op 1 A4-tje bij de hand hebben? Download hier de samenvatting.

 

 

This browser does not support PDFs. Please download the PDF to view it: Download PDF.

 

MCT vetten titel
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
MCT vetten
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

Modulen Brood

Ben jij ook zo gek van brood? Door het exclusie dieet kan het moeilijk zijn om nog van brood te blijven genieten. Gelukkig heeft onze eigen "ModuChef" Leticia een overheerlijk brood recept voor de echte broodliefhebbers ontwikkeld! Wil je ook tijdens het volgen van het Crohn's Disease Exclusie Dieet (CDED) kunnen blijven genieten van jouw broodje tussen de middag? Ga dan nu zelf aan de slag en maak jouw eigen CDED-approved brood! 

 

Heb je behoefte aan wat praktische tips? Bekijk dan hieronder de kookvideo van Leticia waarin ze laat zien hoe je dit lekkere recept zelf maakt! 

 

 

Geïnspireerd geraakt? Bekijk dan deze pagina met nog meer recepten volgens het CDED! 

 

INGREDIËNTEN

  • 165 g Modulen® IBD
  • 100 g rijstbloem
  • 1/4 theelepel vers gesneden rozemarijn
  • 1 theelepel zout
  • 1 eetlepel olijfolie
  • 150 ml lauwwarm water (afhankelijk van de consistentie van de rijstbloem heb je iets meer of minder water nodig)
  • Peper naar smaak
  • 4 eieren
  • 1/4 theelepel citroensap

 

BEREIDING

  1. Verwarm de oven voor op 190°C
  2. In een kom, mix Modulen® IBD, rijstbloem, rozemarijn, olijfolie, zout en peper. Voeg het water toe en meng goed tot een deegvormige massa.
  3. In een andere kom, klop het eiwit van de eieren op totdat het stijf is. Voeg het citroensap eraan toe en blijf roeren totdat je een vaste meringue krijgt. Verwerk het mengsel met Modulen® IBD en meng voorzichtig het meringue eronder.
  4. Plaats het deeg in een bakplaat/vorm (vet eerst de vorm in of doe er een vel bakpapier in). Verdeel bovenop het deeg het eigeel van het ei. Dit geeft een mooie korst als eindresultaat.
  5. Bak voor 35 à 40 minuten op 180-200°C, afhankelijk van de oven dat u gebruikt.

 

ALLERGENEN

  • Modulen® IBD bevat melk en soja.
  • Allergenen van andere ingrediënten dient u te controleren

 

 

Modulen brood
/sites/default/files/2025-02/Modulen_brood_NL_0.pdf
Modulen brood
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
Modulen brood
Anonymous access
Uit

Systematic review: voedingsinterventies in kinderen met CP

Systematic review van RCTs die de voedingsinterventies onderzoeken bij mensen met cerebrale parese (CP).

Korte samenvatting van deze review paper 

In deze systematic review werden "randomized clinical trials" meegenomen in de evalutie van nutritionele en dieet gerelateerde interventies bij kinderen met cerebrale parese (CP). Uiteindelijk werden 15 studies geïncludeerd in dit onderzoek. 

Positieve resultaten werden o.a. gevonden op de volgende aspecten: 

  1. wei-gebaseerde enterale formules werden gelinkt aan een sneller maaglediging wat een positieve bijdrage had aan het verminderen van gastro-oesofageale reflux (GER), en verminderde symptomen als kokhalzen (6 studies). 
  2. voor de verbetering van antropometrische metingen (gewicht, armomtrek en huidplooimeting bij de triceps) hielp de suppletie met een speciaal vet mengsel of een dieet met een hoge energiedichtheid (2 studies). 
  3. suppletie met probiotica, prebiotica, synbiotica of magnesium leek te helpen bij het tegengaan van constipatie, in beide studies werden er verbeteringen gevonden in de stoelgang frequentie en de consistentie van de stoelgang (2 studies). 

 

Op basis van deze review kan gesteld worden dat sommige dieetsinterventies lijken te helpen met de promotie van belangrijke klinische uitkomsten in deze patiënten, er moet echter wel gesteld worden dat het bewijs hiervoor niet heel sterk is. Er is meer onderzoek nodig om te bepalen welke nutritionele interventies effect hebben bij deze doelgroep. 

Nieuwsgierig geworden? 

Klik hier om de link te openen naar de volledige paper

 

Referentie: Rebelo et al. PLoS One 2022;17(7):e0271993. doi: 10.1371/journal.pone.0271993.

Systematic review: voedingsinterventies in kinderen met CP
Main Category
Article Type
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

Nederlandse validatie van de EDACS

Na de publicatie van de Engelstalige versie van de EDACS, een classificiatie systeem voor het bepalen van de mate van kauw- en slikproblemen bij mensen met cerebrale parese (CP), werd dit classificatie systeem in 2018 vertaald en gevalideerd naar het Nederlands.

Na de publicatie van de Engelstalige versie van de EDACS, een classificiatie systeem voor het bepalen van de mate van kauw- en slikproblemen bij mensen met cerebrale parese (CP), werd dit classificatie systeem in 2018 vertaald en gevalideerd naar het Nederlands.

EDACS staat voor "Eating and Drinking Classification System" en geeft een score van 1 t/m 5 waarin de mate van kauw- en slikproblemen bij een persoon met CP kan worden vastgesteld. 

De Nederlandstalige versie van de EDACS wordt hieronder weergegeven. Uit het corresponderende onderzoek blijkt dat de Nederlandse versie van de EDACS betrouwbaar en valide is.1 Daarnaast kan de tool makkelijk gebruikt worden door niet alleen logopedisten, maar ook ouders van kinderen met CP. Er was een grote mate van consistentie tussen de beoordeling van de ouders en de professionals. De EDACS geeft de mogelijkheid om op een uniforme en efficiënte manier te communiceren over veilig en efficiënt eten en drinken, in zowel een klinische context als een onderzoekscontext.1

Figuur 1. Nederlandse versie van de EDACS (aangepast vanuit Van Hulst et al. 2018). 

Nederlandse versie van de EDACS

Referentie

1) Van Hulst et al. J Ped Rehab Med 2018:115-124. DOI 10.3233/PRM-170515.

Hulst 2018: Nederlandse validatie van de EDACS
Main Category
Article Type
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

EDACS: Eating & Drinking Ability Classification System

Door een hersenbeschadiging hebben mensen met cerebrale parese (CP) te maken met bewegingsgerelateerde stoornissen. Deze "motor stoornissen" worden vaak beoordeeld a.d.h.v. de GMFCS, de Gross Motor Function Classification System. Veel mensen zijn zich echter niet bewust dat die motor stoornissen een impact kunnen hebben op de (on)mogelijkheid om te eten en drinken.1,2 Dysfagie, eet- en drinkproblematiek, is een veel voorkomende probleem bij mensen met CP, met prevalenties die kunnen oplopen tot 90%!2

Eet- en drinkproblemen bij CP 

Door een hersenbeschadiging hebben mensen met cerebrale parese (CP) te maken met bewegingsgerelateerde stoornissen. Deze "motor stoornissen" worden vaak beoordeeld a.d.h.v. de GMFCS, de Gross Motor Function Classification System. Veel mensen zijn zich echter niet bewust dat die motor stoornissen een impact kunnen hebben op de (on)mogelijkheid om te eten en drinken.1,2 Dysfagie, eet- en drinkproblematiek, is een veel voorkomende probleem bij mensen met CP, met prevalenties die kunnen oplopen tot 90%!2 

Toch wordt dysfagie vaak niet herkend bij deze populatie. Om hierbij te helpen is de "EDACS" ontwikkeld, de "Eating and Drinking Ability Classification System", dat op eenzelfde manier werkt als bijv. de GMFCS. 

In deze studie werd de validiteit en de betrouwbaarheid van de EDACS geëvalueerd in een populatie met mensen met CP. Samenvattend kan worden geconcludeerd dat de EDACS een valide systeem is met een brede betrouwbaarheid. De EDACS is in staat om de eet- en drinkmogelijkheden vast te stellen bij kinderen met CP vanaf 3 jaar. 

Tabel 1. Uitleg bij de verschillende EDACS niveaus (bron: Sellers et al. Dev Med Child Neurol 2014;56(3):245-51, Appendix 1).

EDACS: uitleg over de niveaus

Voor meer informatie bekijk de volledige publicatie, in Appendix I van de publicatie vindt u meer informatie over de EDACS zelf en de verschillende niveaus binnen de EDACS. 

 

Referenties: 

1) Sellers et al. Dev Med Child Neurol 2014;56(3):245-51 https://doi.org/10.1111/dmcn.12352

2) Romano et al. JPGN 2017;65(2):242-264. DOI: https://doi.org/10.1097/MPG.0000000000001646

EDACS: Titel
Main Category
Article Type
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

Ondervoeding in de zorg: behandeling loont

Ondervoeding is een veel voorkomend probleem: er wordt geschat dat 20-25% van de patiënten in het ziekenhuis, de zorginstellingen en de thuiszorg ondervoed zijn. Helaas wordt ondervoeding lang niet altijd als zodanig herkend, met alle gevolgen van dien. Dat de behandeling van ondervoeding levens kan redden weten we allemaal al lang, maar wist je ook dat dit op zowel de korte als lange termijn geld bespaart? De behandeling van ondervoeding is simpel, effectief én kosten besparend! Wil je meer weten? Lees dan het volledige artikel.

Op 19 juni jl. verscheen het rapport "Ondervoeding in de zorg: behandeling loont", geschreven door Mark Nuijten, in opdracht van Eurocept Homecare, Kenniscentrum Ondervoeding, MediReva, Sorgente en de Vereniging van Nederlandse Fabrikanten van Kinder- en Dieetvoedingsmiddelen (VNFKD).  

 

Achtergrond 

Er wordt geschat dat tussen de 20 en 25% van de volwassen patiënten in het ziekenhuis, de zorginstellingen en de thuiszorg ondervoed zijn. Helaas krijgt lang niet iedereen de behandeling die nodig is om ondervoeding tegen te gaan, terwijl behandeling loont. In 2014 werd reeds een vergelijkbaar economisch onderzoek uitgevoerd om de maatschappelijke kosten van ondervoeding in Nederland in kaart te brengen. Toen werden de totale maatschappelijke kosten van ondervoeding ingeschat op € 1,8 miljard per jaar. Aangezien er in 10 jaar tijd veel veranderd is, werd een nieuwe analyse noodzakelijk geacht.  

Ondervoeding in Nederland 2024 grafiek

 

Het huidig onderzoek stelde 2 doelstellingen:

  1. Het bepalen van de kosten van onbehandelde ondervoeding in Nederland (uitgaande van de zorgkosten in 2023).

  2. Het bepalen van de kosten en de baten van de behandeling van ondervoeding. Meer specifiek de dieetbehandeling met zo nodig gebruik van medische drinkvoeding in ziekenhuizen, zorginstellingen (intramuraal) en thuis (extramuraal, met of zonder thuiszorg) in 2023.

 

De belangrijkste resultaten kunnen als volgt worden samengevat:

  • De directe medische kosten van onbehandelde ondervoeding worden geschat op € 3 miljard in het jaar waarin de ondervoeding optreedt. Dit is 3,4% van de totale jaarlijkse zorgkosten in Nederland in 2023!

  • De totale kosten van onbehandelde ondervoeding in het jaar van optreden van de ondervoeding bedragen € 5,4 miljard. Hieronder vallen: niet-medische kosten, indirecte kosten aan arbeidsverzuim en de kosten door verlies aan QALYs (Quality Adjusted Life Years - d.w.z. de winst in de voor kwaliteit gecorrigeerde levensjaren).

  • Wanneer iemand 5 jaar lang onbehandeld blijft voor ondervoeding kunnen deze kosten oplopen naar € 15,0 miljard.

  • M.b.t. de kosten en baten kan het volgende worden samengevat: de kosten voor de behandeling van ondervoeding worden berekend op € 360 miljoen. De daaraan gelinkte baten van directe medische kosten door behandeling van ondervoeding worden berekend op € 583 miljoen. De behandeling van ondervoeding levert hierdoor een netto besparing van directe medische kosten op van € 223 miljoen (€ 583 miljoen - € 360 miljoen). Wanneer de overige kosten in het jaar van optreden van de ondervoeding hierbij op worden geteld loopt dit zelfs op naar een netto kostenbesparing van € 749 miljoen (denk hierbij aan besparingen op niet-medische kosten, lagere indirecte kosten aan arbeidsverzuim en lagere kosten door minder verlies aan QALYs). Als deze analyse verder wordt uitgebreid tot 5 jaar lopen de netto besparingen verder op naar € 5,2 miljard!

  • Door de behandeling van ondervoeding leven mensen langer, deze extra levensjaren brengen echter wel kosten met zich mee. Om hier meer inzicht in te verkrijgen werd er ook gekeken naar de doelmatigheid van de behandeling van ondervoeding over een levenslange periode. Dit werd berekend door de netto extra kosten door de behandeling van ondervoeding, zonder de monetaire waarden van de QALYs, te delen door de winst in QALYs. Hierdoor krijg je uiteindelijk een waarde voor de kosten per QALY; voor de behandeling van ondervoeding werden deze berekend op € 15.552. In Nederland is men bereid om € 20.000 tot € 80.000 per QALY te besteden, afhankelijk van de ziektelast. Met een kost per QALY van € 15.552 kan de behandeling van ondervoeding als zeer doelmatig worden beschouwd.

Ondervoeding in Nederland 2024 grafiek kosten

 

In het kort:

  • Elke geïnvesteerde euro die besteed wordt aan de behandeling van ondervoeding levert € 2,08 op (€ 749 miljoen /  €360 miljoen) in het jaar van het optreden van de ondervoeding.

  • Wanneer deze analyse wordt uitgebreid over 5 jaar, levert elke geïnvesteerde euro € 14,44 op (€ 5,2 miljard / € 360 miljoen).

 

Concluderend kan dus gesteld worden dat de behandeling van ondervoeding op zowel korte als lange termijn kostenbesparend is.

 

Het volledige Nederlandstalige rapport kunt u hier zelf nalezen.

 

Wist u dat er ook gevalideerde screeningstools beschikbaar zijn om ondervoeding te checken bij ouderen? Het invullen van de volledige MNA duurt 10 tot 15 minuten, klik hier om de MNA te bekijken. 

 

Dit rapport werd mede mogelijk gemaakt dankzij de MNI GROW 6 van de "Medical Nutrition Industry" (MNI).

Ondervoeding rapport Mark Nuijten
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
Ondervoeding Rapport 2024 Nederland
Medical Speciality
Anonymous access
Aan

Ondervoeding in België - voedingspeiling 2022-2023

2% van de Belgen ouder dan 65 jaar is ondervoed en 29% loopt risico op ondervoeding. Is uw patiënt ondervoed?

Ondervoede mensen hebben meerdere symptomen, zoals verlies van eetlust, onvermogen om te kauwen of te slikken, verminderde spierkracht, onvrijwillig gewichtsverlies, ontstekingen, enz. Ondervoeding heeft lichamelijke en psychische gevolgen die kunnen leiden tot een verminderde kwaliteit van leven.

Sciensano voerde een studie uit bij Belgen van 65 jaar en ouder aan de hand van een vragenlijst genaamd "self Mini Nutritional Assessment" (self MNA). Om de resultaten te lezen, gelieve in te loggen.

Ondervoeding is een veel voorkomende en onderschatte aandoening, vooral bij de oudere bevolking. De voedingstoestand van ouderen hangt af van vele factoren, zoals fysiologische veranderingen die verband houden met veroudering, de langetermijneffecten van een chronische ziekte of het nemen van medicijnen, maar wordt ook beïnvloed door psychologische factoren of levensomstandigheden, zoals een persoon die alleen woont of in rouw is.

Ondervoeding kan aanzienlijke gevolgen hebben, zoals een verhoogde mortaliteit, een grotere kans op infectie of een verminderde kwaliteit van leven.1

Het is belangrijk om ondervoeding zo snel mogelijk te diagnosticeren om zo snel mogelijk in te grijpen door voedingsondersteuning te bieden en verdere achteruitgang te voorkomen en de toestand van de patiënt te verbeteren. De Mini Nutritional Assessment (MNA) maakt het mogelijk om het risico op ondervoeding in te schatten en ondervoede ouderen te identificeren.2  Om toegang te krijgen tot de interactieve tool, klikt u op deze link.

Voor zelfstandig wonende ouderen is er een zelfevaluatie versie van opgezet onder de naam "self-MNA".3

Sciensano bestudeerde het risico op ondervoeding bij de Belgische bevolking ouder* dan 65 jaar. Deelnemers van 65 jaar en ouder vulden de self-MNA-vragenlijst in om hun voedingstoestand te beoordelen op basis van de behaalde score.4

Hier zijn enkele belangrijke bevindingen uit deze studie:

  • 2% van de ouderen ≥ 65 j is ondervoed en 29% van deze populatie loopt een risico op ondervoeding. Vrouwen hebben meer kans op ondervoeding en lopen een hoger risico op ondervoeding dan mannen:

Risico op ondervoeding in België

  • Uit de analyse per regio, bleek dat het percentage ondervoeding in Brussel hoger was en dat het risico op ondervoeding in Wallonië hoger was in vergelijking met Vlaanderen of Brussel:

Ondervoeding per region in België

 

Voor meer informatie kunt u terecht op de pagina van Sciensano

*Ouderen (65+) in woonzorgcentra of die in het ziekenhuis zijn opgenomen of die niet zonder hulp konden worden geïnterviewd (bijv. personen met dementie) zijn hierin niet meegenomen.

 

Referenties:

  1. Guigoz Y, Vellas B, Garry PJ. Assessing the nutritional status of the elderly: The Mini Nutritional Assessment as part of the geriatric evaluation. Nutr Rev. 1996 Jan;54(1 Pt 2):S59-65. doi: 10.1111/j.1753-4887.1996.tb03793.x. PMID: 8919685
  2. Vellas B, Villars H, Abellan G, Soto ME, Rolland Y, Guigoz Y, Morley JE, Chumlea W, Salva A, Rubenstein LZ, Garry P. Overview of the MNA--Its history and challenges. J Nutr Health Aging. 2006 Nov-Dec;10(6):456-63; discussion 463-5. PMID: 17183418.
  3. Donini LM, Marrocco W, Marocco C, Lenzi A. Validity of the Self- Mini Nutritional Assessment (Self- MNA) for the Evaluation of Nutritional Risk. A Cross- Sectional Study Conducted in General Practice. J Nutr Health Aging. 2018;22(1):44-52. doi: 10.1007/s12603-017-0919-y. PMID: 29300421.
  4. Risico op ondervoeding bij ouderen, Voedselconsumptiepeiling 2022-2023, Juni 2024, Brussel, België, https://www.sciensano.be/nl/resultaten-van-de-nationale-voedselconsumptiepeiling-2022-2023/gewichtstoestand-en-eetstoornissen/risico-op-ondervoeding-bij-ouderen
Sciensano Report 2024: Ondervoeding in Belgie
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
Sciensan studie 2024: Ondervoeding in België bij ouderen
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

Special Olympics België

Tijdens de Nationale spelen van Special Olympics Belgium (SOB) te Mechelen kregen de atleten de kans om hun gezondheid te laten screenen dankzij het Healthy Athletes Program. Gezondheid is uiteraard enorm belangrijk voor een atleet om goed te presteren. 

Special Olympics Belgium heeft daarom een heel mooi initiatief opgezet waarbij de atleten meer te weten kunnen komen over hun gezondheid.

Tijdens de Nationale spelen van Special Olympics Belgium (SOB) te Kortrijk kregen de atleten de kans om hun gezondheid te laten screenen dankzij het Healthy Athletes Program. Gezondheid is uiteraard enorm belangrijk voor een atleet om goed te presteren. Special Olympics Belgium heeft daarom een heel mooi initiatief opgezet waarbij de atleten meer te weten kunnen komen over hun gezondheid. 

Health Promotion is een educatief programma over voeding en een gezonde levensstijl en past binnen het gezondheidsprogramma ‘Healthy Athletes Program’. Bij het Health Promotion programma worden atleten die deelnemen aan de Nationale Spelen van Special Olympics Belgium gescreend op o.a. lichaamsgewicht en BMI, bloeddruk, voedingsgewoonten en botdensiteit. De atleten krijgen praktische tips rond gezondheid op een laagdrempelige manier. 

Op initiatief van Diane Buekers (voormalig Clinical Director Health Promotion SOB) en Nolanda Van Well (Nestlé Health Science) zijn er 2 testjes voor slikken en kauwen bijgekomen om snel te achterhalen of doorverwijzing naar de logopediste geadviseerd wordt en om de awareness onder de deelnemers rondom kauw- en slikproblemen te vergroten. Uit literatuuronderzoek van de studenten blijkt ook nog eens dat “Bij het ouder worden we een toename zien van kauw- en slikproblemen bij mensen met een verstandelijke beperking”. De bachelor studenten logopedie van de Arteveldehogeschool zullen verder werken aan de optimalisatie van deze screeningslijst. 

Screenen op kauw- en slikproblemen gebeurt al sinds 2019. Arteveldehogeschool Gent neemt al het tweede jaar op rij deze SlikSignaleringsLijst (SSL) af om kauw- en slikproblemen bij de atleten te kunnen waarnemen en eventueel door te verwijzen voor verder onderzoek bij een arts of logopedist. Uit de gegevens van 2022 bleek dat er bij 30% van de atleten doorverwijzing aanbevolen werd. 

Voor de studenten was het een meerwaarde in hun opleiding als logopedist. Zo'n 280 atleten werden gescreend en hebben een advies gekregen tijdens de Nationale Spelen SOB eind mei 2025.

Wat is dysfagie? Dysfagie is de term die wordt gebruikt om kauw- en slikproblemen te beschrijven. Het kan grote gevolgen hebben, zoals ondervoeding, uitdroging en aspiratiepneumonie. Herkenbare symptomen tijdens het eten of drinken bij dysfagie: verslikken, kokhalzen, alles lang in de mond houden, hoesten, pijn tijdens het slikken, overmatig speekselverlies. 

Het is belangrijk om allen alert te zijn voor dysfagie (kauw- en slikproblemen) en om de symptomen te herkennen en te signaleren. De gevolgen van dysfagie kunnen ernstige impact hebben op de gezondheid indien ze niet worden opgemerkt. 

Ken jij iemand uit je omgeving met mogelijks kauw- en slikproblemen? Doe de test en zoek uit of het dysfagie is. 

*De SSL is een test is gebaseerd op de TOMASS test en de sliksnelheidstest. 

De SlikSignaleringsLijst (SSL) is mogelijk gemaakt dankzij: 

  • Diane Buekers & Nolanda van Well van Haare
  • Studenten/Afgestudeerden Arteveldehogeschool: Laïs Dewaele, Sarah Drijkoningen, Lonne Cerpentier, Febe Herpoel, Lynh Gierech, Jana Steeman, Wannes Gosseye, Noor Gevaert
  • Promotoren: Nolanda van Well van Haare, Riet De Paermentier & Anne-Sophie Beeckman
  • Experten: Marleen D’hondt, Wendy De Bruycker, Chris Rampelbergh & Karen Van Hulst
  • Clinical Directors: Inge Mommen en Esther van Rems
Slik Signalerings Lijst
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
Slik Signalerings Lijst
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

Ondervoeding volgens de GLIM citeria

Leer hoe ondervoeding te screenen en diagnosticeren bij kinderen en ouderen met behulp van de GLIM-criteria. Ontdek gevalideerde tools zoals STRONGkids en de MNA® voor een effectieve beoordeling en diagnose van ondervoeding.

In 2016 werd het GLIM-consortium opgericht met als doel om een wereldwijde consensus te krijgen rond het begrip "ondervoeding". Het consortium publiceerde in 2019 de GLIM-critieria om ondervoeding te diagnosticeren en om een beschrijving te kunnen geven van de ernst van de ondervoeding1. Inmiddels zijn er al meer dan 200 studies gepubliceerd die gebruik maken van deze criteria!

 

DIAGNOSE ondervoeding

Om ondervoeding te kunnen diagnosticeren stelt het GLIM-consortium een stappenplan voor. Dit stappenplan bestaat uit 4 fases en begint met de screening op ondervoeding met een gevalideerde screeningstool, de zogenaamde "risico screening". Tabel 1 geeft een overzicht van gevalideerde screeningstool die voor dit doeleinde gebruikt kunnen worden.

Tabel 1. Overzicht van gevalideerde screeningstools die gebruikt kunnen worden in stap 1 van de GLIM criteria "risico screening".

Screening Tools Nederlands

Stap 2 in de diagnose van ondervoeding is om een "diagnostische beoordeling" uit te voeren (Figuur 1, 2). Dit gebeurt door een beoordeling te geven op de volgende elementen:

  1. Fenotypische criteria: gewichtsverlies, een lage BMI en/of verminderde spiermassa.
  2. Etiologische criteria: een verminderde voedingsinname, een ziektelast en/of inflammatoire conditie.

 

Wist u dat? De 'Mini Nutritional Assessment' MNA® voldoet aan alle GLIM-criteria? Het is mogelijk om alle 6 de verschillende aspecten van de GLIM criteria te meten met de MNA®!

 

Figuur 1. Schematisch overzicht van de diagnose "ondervoeding" volgens de GLIM criteria.

 

Glim-Criteria-NL

 

 

Figuur 2. Overzicht fenotypische & ethiologische criteria. Figuur aangepast & vertaald vanuit Cederholm et al. Journal of Cachexia, Sarcopenia and Muscle 2019; 10: 207–217.

GLIM-diagnose-nederlands-waardes

De diagnose "ondervoeding" kan gesteld worden wanneer een patiënt minstens 1 fenotypisch én 1 etiologisch kenmerk heeft. Dus bijvoorbeeld: de patiënt heeft gewicht verloren én heeft een inflammatoire conditie.

Als laatste kan er ook nog een inschatting worden gemaakt naar de ernst van de ondervoeding op basis van de fenotypische criteria (mate van gewichtsverlies, BMI-waarde en de verminderde spiermassa - Figuur 3).

Figuur 3. De ernst van de ondervoeding kan worden bepaald a.d.h.v. de fenotypische criteria. Figuur aangepast & vertaald vanuit Cederholm et al. Journal of Cachexia, Sarcopenia and Muscle 2019; 10: 207–217.

GLIM-Nederlands-ernst

In onderstaande vereenvoudigde overzicht (Tabel 2) is weergegeven welke screeningstools welke criteria meenemen in de vragenlijsten.

Tabel 2. Overzicht van een aantal beschikbare screeningstools en welke GLIM criteria ermee gemeten kunnen worden. Figuur aangepast & vertaald vanuit De van der Schueren et al. Clin Nutr 2023:41(10):2163-2168.

Screening tools ondervoeding Nederlands

Moeite om de lengte te bepalen voor de BMI? Gebruik dan de beenmeter. Meer informatie

 

Kan je de spiermassa niet makkelijk bepalen? Een armomtrekmeter kan u hierbij helpen. Meer informatie

 

Referenties

  1. Cederholm T, Jensen GL, Correia MITD, et al. GLIM Core Leadership Committee; GLIM Working Group. GLIM criteria for the diagnosis of malnutrition - A consensus report from the global clinical nutrition community. Clin Nutr. 2019 Feb;38(1):1-9.
  2. De van der Schueren et al. Malnutrition risk screening: New insights in a new era. Clin Nutr 2023: 41(10):2163-2168
GLIM-criteria-Nederlands
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
Glim criteria nederlands
Medical Speciality
Anonymous access
Uit

Gesprek AS Beeckman congres

Als gespecialiseerd logopedist weet u hoe belangrijk bijscholing is! Niet alleen voor uzelf, maar ook voor de mensen waarmee u samenwerkt!
Zoals bijvoorbeeld ergotherapeuten, diëtisten, zorgkundigen, logistiek.

Om deze redenen sloegen het Postgraduaat dysfagie en ergotherapie de handen in elkaar: de Masterclass Maaltijdbegeleiding en slikproblemen was geboren en … wordt wegens eerder succes opnieuw herhaald! Hou je vrij op 28 maart en 18 april 2024.

Voor wie? Ergotherapeut, verpleegkundige, verzorgende, opvoedkundige, diëtist... in een ziekenhuis/WZC/instelling voor mensen met een beperking


Door wie? We selecteerden de crème-de-la-crème: lesgevers (M/V) boordevol passie én kennis voor hun vak:

  • Marleen D’hondt
  • Prof. Em. Jacques Vanobbergen
  • Prof. Em. Luc De Visschere
  • Manon Langeraert (gekend van bvb. Treat Your Eat)
  • Anne-Sophie Beeckman

Praktisch? Anderhalve dag: halve dag theorie (online, 28/3) +
Volledige dag vervolg theorie, vragenrondes en … workshop Mondzorg! (op de campus, 18/4)

artevelde-logo
Campus Kantienberg
Voetweg 66, 9000 Gent

Inhouden? Essentie over

  • Het normale slikproces (fysiologie – anatomie – neurologie)
  • Het oudere slikproces
  • Het abnormale slikproces
  • Aanpak en diagnostiek van slikproblemen
  • IDDSI: International Dysphagia Diet Standardisation Initiative (+ proevertjes!)
  • Mondzorg

Wil u graag dat uw collega-paramedici de essentiële basiskennis hebben mbt dysfagie? Uiteraard kan dit een mooie aanvulling zijn op bijscholingen die u zelf al aan hen gaf!
Interesse? Meer lezen over de studiedag? Of … inschrijven (uiteraard)? Slechts 1 adres voor de inschrijflink! Dankjewel om dit te delen met uw paramedische collega’s! (Wacht niet te lang want … inschrijvingen worden afgesloten op 21/03/2024)
Bent u logopedist? Dan is deze bijscholing vermoedelijk té basic voor u. We verwijzen u graag door naar onze andere initiatieven zoals het Postgraduaat dysfagie. Bij twijfels mag u ons uiteraard altijd contacteren voor meer informatie.

Zien we uw paramedische collega op onze studiedag? We kijken er alvast naar uit!

 

image2  image3

Anne-Sophie Beeckman (Coördinator PG dysfagie) & Kristel De Bruyne (aanspreekpunt Levenslang Leren)
Beste neuro- en/of sliklogopedist
Main Category
Article Type
Image Type Desktop
Beste neuro- en/of sliklogopedist
Medical Speciality
Anonymous access
Uit